tươi khô

Học thuật

Thân thiện

Một người nông dân đang thu hoạch lúa tươi khô trên cánh đồng.

Định nghĩa

Tính từ:
- Mô tả trạng thái tươi mới và khô ráo: "tươi khô" là một từ ghép Hán Việt, trong đó "tươi" chỉ sự tươi tốt, mới mẻ, đầy sức sống, và "khô" chỉ sự khô héo, cạn kiệt, không còn sức sống. Khi kết hợp, từ này thường được hiểu là sự đối lập giữa hai trạng thái sống và chết, thịnh vượng và suy tàn.
- Chỉ sự thăng trầm, biến đổi: "tươi khô" còn dùng để nói về sự thay đổi, sự được mất, hay vòng tuần hoàn của cuộc sống, từ lúc hưng thịnh đến lúc suy vong.

Ví dụ sử dụng

Tính từ:
- Cuộc đời có lúc tươi khô, đừng vì thất bại mà nản chí. (Cuộc đời có lúc thịnh suy, đừng vì thất bại mà nản chí.)
- Vạn vật trong trời đất đều tuân theo quy luật tươi khô. (Vạn vật trong trời đất đều tuân theo quy luật sinh diệt, hưng suy.)

Các cách sử dụng nâng cao

"lẽ tươi khô": đạo lý, quy luật về sự thịnh suy, sống chết.
- Con người cần thấu hiểu lẽ tươi khô của tạo hóa. (Con người cần thấu hiểu quy luật hưng suy của tạo hóa.)
"kiếp tươi khô": kiếp sống với đầy đủ những thăng trầm, vinh nhục.
- Trải qua kiếp tươi khô, ông ấy đã rút ra nhiều bài học quý giá. (Trải qua kiếp sống đầy thăng trầm, ông ấy đã rút ra nhiều bài học quý giá.)

Biến thể và từ gần giống

Thịnh suy (tính từ): chỉ sự hưng thịnh và suy vong, thường dùng cho vận mệnh của một gia tộc, triều đại hay quốc gia.
- Vận nước có lúc thịnh suy. (Vận nước có lúc hưng thịnh và suy vong.)
Bỉ thái (tính từ): từ ghép Hán Việt, "bỉ" là xấu, khốn cùng, "thái" là tốt, hanh thông; chỉ sự đổi thay giữa cảnh ngộ xấu và tốt.
- Cuộc đời lắm nỗi bỉ thái. (Cuộc đời có nhiều lúc thăng trầm, lúc khốn cùng lúc hanh thông.)

Từ đồng nghĩa

Thành ngữ liên quan

Tươi đó rồi khô đó: thành ngữ dân gian, ý nói sự thay đổi nhanh chóng, khi thì tươi tốt phồn vinh, khi thì khô héo tiêu điều; nhấn mạnh tính bấp bênh, không ổn định của sự vật.
- Cuộc đời buôn bán, tươi đó rồi khô đó, khó lường trước được. (Cuộc đời buôn bán, lúc lên lúc xuống, khó lường trước được.)

Một người nông dân đang thu hoạch lúa tươi khô trên cánh đồng.